Uprooted is de Engelse vertaling van Gamperaliya, de roman van Martin Wickramasinghe die in 1944 voor het eerst in het Singalees verscheen. Sarasa geeft de vertaling uit, die werd gemaakt door de wetenschapper Lakshmi de Silva en de zoon van de auteur, Ranga Wickramasinghe. Het origineel wordt algemeen beschouwd als de eerste Singalese roman in de realistische traditie en wordt vaak de grootste roman in die taal genoemd.
Het verhaal speelt zich af in het begin van de twintigste eeuw in Koggala, het kustdorp in het zuiden van Sri Lanka waar Wickramasinghe werd geboren. Het volgt het huishouden van Muhandiram Kaisaruwatte, een grondbezittende familie die in het oude herenhuis, de Maha Gedara, woont. Piyal, een jongeman die de dochters Anula en Nanda Engelse les geeft, wordt verliefd op Nanda, maar haar ouders weigeren het huwelijk omdat het beneden de stand van de familie zou zijn, en zij wordt in plaats daarvan uitgehuwelijkt aan Jinadasa Lamahewa. Piyal vertrekt naar Colombo en wordt succesvol in de handel, terwijl de familie Kaisaruwatte na de dood van de Muhandiram in verval raakt. Jinadasa trekt weg om zijn geluk in de handel te beproeven en sterft in armoede, en uiteindelijk trouwen Nanda en Piyal.
Aan de hand van het lot van één familie schetst de roman het verdwijnen van de oude dorpsorde onder Brits bestuur: de grondbezittende adel verliest terrein aan een opkomende, Engelstalig opgeleide handelsklasse, en dorpsgebruiken maken plaats voor de commerciële cultuur van de stad. Recensenten van de vertaling hebben geprezen hoe zij het Singalese idioom in het Engels overbrengt en tegelijk de sfeer van het origineel bewaart. De Singalese titel is ook weergegeven als Veranderend dorp en Dorp in beroering.
De roman opent een trilogie die wordt voortgezet in Kaliyugaya en Yuganthaya, waarin de nakomelingen van Nanda en Piyal worden gevolgd. Lester James Peries verfilmde het boek in 1963, en de film won de Gouden Pauw voor beste film op het Internationaal Filmfestival van India in New Delhi in 1964.
Het boek is geschikt voor Engelstalige lezers die de klassieke Sri Lankaanse roman willen lezen zonder Singalees te kennen.
- Auteur: Martin Wickramasinghe
- Uitgever: Sarasa
- Verschenen: 2017
- Taal: Engels
- ISBN: 9789556950069
