Bawa Tharanaya, zapisywana także jako Bhavatharanaya lub Bava Taranaya, to powieść Martina Wickramasinghe (1890-1976). Ukazała się po raz pierwszy w 1973 roku, gdy pisarz miał już ponad osiemdziesiąt lat, i była jego ostatnią powieścią. To wydanie w języku syngaleskim publikuje Sarasa Prakashana. Po angielsku tytuł podaje się jako Siddhartha's Quest.
Książka opowiada na nowo o życiu i czasach księcia Siddharthy, przyszłego Buddy. Wickramasinghe od dawna pragnął napisać relację o życiu Buddy pozbawioną mitu, a powieść ukazuje Siddharthę jako człowieka ukształtowanego przez swoje społeczeństwo i odczytuje jego poszukiwania w kategoriach kulturowych i praktycznych, a nie przez pryzmat cudu. W ujęciu Wickramasinghe przełom w życiu młodego księcia wyrasta z jego współczucia dla biednych i uciśnionych.
Takie podejście uczyniło Bawa Tharanaya jedną z najbardziej kontrowersyjnych książek swoich czasów. Grupy mnichów i świeckich buddystów pod przewodnictwem Yakkaduwe Pragnaramy Thero domagały się jej zakazu, a niektórzy żądali nawet uwięzienia sędziwego autora; sprawa trafiła do rządu premier Sirimavo Bandaranaike. Urzędnik państwowy, który przeczytał książkę, nazwał ją przemyślaną próbą odmitologizowania Buddy i odradził zakaz; premier odmówiła wprowadzenia zakazu, a spór z czasem wygasł.
Na ten epizod wciąż powołuje się na Sri Lance w debatach o krytyce religii i wolności słowa, a powieść pozostaje najbardziej bezpośrednim wyrazem racjonalistycznego odczytania buddyzmu, któremu Wickramasinghe był wierny przez całe życie.
Książka spodoba się czytelnikom zainteresowanym życiem Buddy jako tematem literackim oraz jednym z kluczowych sporów współczesnej literatury syngaleskiej.
- Autor: Martin Wickramasinghe
- Wydawca: Sarasa Prakashana
- Rok wydania: 1973
- Język: syngaleski
- ISBN: 978-955-8415-45-6
