ලාමා හේවගේ ඩොන් මාර්ටින් වික්රමසිංහ (1890 මැයි 29 – 1976 ජූලි 23) නූතන සිංහල සාහිත්යයේ පියා ලෙස පුළුල් ලෙස සැලකේ. දකුණු පළාතේ වෙරළබඩ ගම්මානයක් වන කොග්ගල හි උපත ලැබූ ඔහු, සුළු පසුබිමකින් ආරම්භ වී ශ්රී ලාංකික සංස්කෘතික ඉතිහාසයේ වඩාත් බුද්ධිමය වශයෙන් සාරවත් චරිත අතරින් එකකු බවට පත් විය. සාහිත්‍යයට කළ දායකත්වය වෙනුවෙන් MBE ගෞරවයට පාත්‍ර වූ ඔහුගේ කෘති අදටත් දිවයින පුරා පාසල් හා විශ්වවිද්‍යාලවල අධ්‍යයනය කෙරෙන අතර, සිංහල භාෂාවෙන් ඔබ්බට බොහෝ භාෂාවලට පරිවර්තනය වී ඇත.
ශ්රී ලාංකික සාහිත්යයේ මාර්ටින් වික්රමසිංහගේ වැදගත්කම කුමක්ද?
වික්රමසිංහගේ මූලික සැලකිල්ල වූයේ අනන්‍යතාවයයි — වේගයෙන් වෙනස් වෙමින් පවතින සමාජයක සංස්කෘතික මූලයන් සෙවීම. දශක හයකටත් වඩා වැඩි කාලයක් පුරා ලියූ ඔහු, ශ්රී ලාංකික ගම්මාන ජීවිතය, බෞද්ධ වටිනාකම්, සහ සමාජ ව්‍යුහයන් නූතනත්වය හා යටත්විජිත බලපෑම මගින් කෙසේ හැඩගැසෙමින් තිබුණේද යන්න විමර්ශනය කළේය. ඔහුගේ නවකතා අතීතකාමය තුළ රැඳී නොසිටියේය; ඒවා ගැඹුරින් ප්‍රාදේශීය ප්‍රශ්න සඳහා ස්වභාවික විද්යාව, භාෂා විද්යාව, දර්ශනය, සහ සංසන්දනාත්මක ආගම් විද්යාව පිළිබඳ සමකාලීන චින්තනය යෙදුවේය.
මීට පෙර සිංහල ගද්ය සම්ප්රදායික හෝ ආගමික ස්වරූපයන් මත දැඩි ලෙස රඳා පැවතුණු තැන, වික්රමසිංහ සාමාන්‍ය පාඨකයින්ටද කථාංග ප්‍රවේශ විය හැකි ස්වාභාවික ආඛ්‍යාන ශෛලියක් හඳුන්වා දුන්නේය. එම වෙනස පමණක්ම ඔහුගේ සාහිත්ය සම්භාවනාව තුළ ඔහුගේ ස්ථානය තහවුරු කරයි. ඔහුගෙන් පසුව පැමිණි සෑම බරපතළ සිංහල නවකතාකරුවකුගේම ලිවීම තුළ ඔහුගේ බලපෑම හඳුනාගත හැකිය.
මාර්ටින් වික්රමසිංහගේ කුමන නවකතා අත්‍යවශ්‍ය කියවීම් ලෙස සලකනු ලබන්නේද?
ඔහුගේ කාව්‍යමය කෘති වසර හැටකටත් වඩා වැඩි කාලයක් විහිදී ඇති අතර, මුල් කාලීන ආදර ආඛ්‍යානයන් සිට මනෝවිද්‍යාත්මකව සංකීර්ණ පසුකාලීන කෘති දක්වා විහිදේ. පහත සඳහන් කෘති වඩාත් පුළුල් ලෙස කියවන සහ සාකච්ඡා කරන ඒවා අතර වේ:
- ලීලා (1914) — ඔහුගේ ප්‍රථම නවකතාව, ඔහුගේ ස්වාභාවික හඬ ස්ථාපිත කරමින්
- ගම්පෙරළිය (The Uprooted / Changing Village) (1944) — සමහර විට ඔහුගේ වඩාත් ප්‍රශංසා ලද කෘතිය, ආර්ථික හා සමාජ පීඩනයක් යටතේ සම්ප්රදායික ගම්මාන පවුලක විසුරුවීම සොයා බලමින්
- මඩොල් දූව (මඩොල් දූව) (1947) — දකුණු වෙරළේ කලපු වල පිහිටි වැඩීමේ කතාවක්, තරුණ-වැඩිහිටි නවකතාවක් ලෙස පුළුල් ලෙස කියවනු ලබන
- යුගාන්තය (End of the Era) (1949) — ගම්පෙරළිය සමඟ ආරම්භ වූ සමාජ ත්‍රිකඝටනයේ දෙවන කොටස
- විරාගය (Devoid of Passions) (1956) — ලෞකික ආශාවෙන් ඉවත් වන ප්රධාන චරිතයක් ගවේෂණය කරන දාර්ශනික නවකතාවක්; බොහෝ විට ඔහුගේ විශිෂ්ටතම කෘතිය ලෙස සඳහන් වේ
- කලියුගය (Age of Destruction) (1957) — ගම්පෙරළිය ත්‍රිකඝටනය සම්පූර්ණ කරමින්
- භවතරණය (Siddhartha's Quest) (1973) — බුදුන් වහන්සේගේ ජීවිතය පිළිබඳ මෙනෙහි කරන පසුකාලීන කෘතියක්
ගම්පෙරළිය, යුගාන්තය, සහ කලියුගය එක්ව චිත්‍රපට හා වේදිකාව යන දෙකටම අනුවර්තනය කර ඇති ත්‍රිකඝටනයක් සාදයි, එමගින් වික්‍රමසිංහට සාහිත්‍යමය ප්රබන්ධ පාඨකයින්ට වඩා බෙහෙවින් පුළුල් ප්‍රේක්ෂකයක් ලබා දී ඇත.
ලක්පුර හි ඇති මාර්ටින් වික්රමසිංහගේ සියලුම පොත් — සිංහලෙන් සහ ඉංග්රීසි පරිවර්තනයෙන් — මෙතැනින් බලන්න.
මාර්ටින් වික්රමසිංහ වෙනත් කුමන ලිවීමේ ආකාර නිෂ්පාදනය කළේද?
ඔහුගේ නිමැවුම් නවකතාවෙන් බොහෝ ඔබ්බට විහිදී ගියේය. ඔහු කෙටිකතා එකතු කිරීම්, නාට්ය, සහ සැලකිය යුතු සාහිත්ය විචාර හා සංස්කෘතික රචනා ප්‍රමාණයක් ලිවීය — ඔහුගේ දැනුමේ පුළුල් බව සහ විචාරය නිර්මාණයෙන් වෙන් කළ නොහැකි බවට ඔහුට තිබූ විශ්වාසය යන දෙකම පිළිබිඹු කරන කෘති එකතුවක්.
තෝරාගත් කෙටිකතා එකතු කිරීම්:
- ගෙහෙනියක් (A Woman) (1924)
- මගුල් ගෙදර (The Wedding) (1927)
- අපූරු මුහුණ (The Strange Face) (1944)
- වහල්ලු (Bondage) (1951)
නාට්ය:
- චිත්‍ර (1940)
- මයුරි (1944)
- විජිත (1952)
රචනා සහ සාහිත්ය විචාර (තෝරාගත් කිහිපයක්):
- සිංහල සාහිත්ය කථා (Sinhala Literary Essays) (1932)
- සාහිත්ය ශික්ෂා 1 & 2 (Essays on Literature) (1936, 1938)
- සිංහල සාහිත්යයේ නැගීම (Landmarks of Sinhala Literature) (1945)
- සාහිත්ය කලාව (Art of Literature) (1950)
- කාව්‍ය විචාරය (Sinhala Poetry: A Critical Review) (1954)
- බණ කථා සාහිත්ය (Buddhist Folk Literature) (1955)
ඔහුගේ විචාරාත්මක ලේඛන හුදෙක් අධ්‍යයනික පමණක් නොවීය; එය සිංහල සාහිත්යය දියුණු විය යුතු නිශ්චිත දිශාවන් වෙනුවෙන් තර්ක කළ අතර, එමගින් ඔහු ප්‍රායෝගිකයෙකු ලෙස තරමටම න්‍යායධරයෙකු ලෙසද බලපෑමක් කළේය.
ශ්රී ලංකාවේ මාර්ටින් වික්රමසිංහ ගැන වැඩිදුර ඉගෙන ගැනීමට චාරිකාකරුවන්ට හැකි ස්ථාන මොනවාද?
දකුණු වෙරළේ ගාල්ල අසළ කොග්ගල හි පිහිටි මාර්ටින් වික්රමසිංහ ජන කෞතුකාගාරය, ඔහුගේ මතකය වෙනුවෙන් කැප වූ ප්රධාන ස්ථානයයි. මෙම සංකීර්ණයට ඔහුගේ ළමාවිය ගෙය, සාම්ප්‍රදායික ශ්රී ලාංකික කලාකෘති පුළුල් එකතුවක් සහිත ජන කෞතුකාගාරයක්, සහ ඔහුගේ ජීවිතය හා කෘති පිළිබඳ ප්‍රදර්ශන ඇතුළත් වේ. එය මාදු ගඟ කලපු පද්ධතියට ආසන්නව පිහිටා ඇති අතර, දකුණේ ඕනෑම චාරිකා සැලැස්මකට ස්වාභාවික නැවතුම් ස්ථානයක් වේ.
මෙම කෞතුකාගාරය කොළඹින් පිටත ශ්රී ලංකාවේ වඩාත් කල්පනාකාරීව සැලසුම් කරන ලද සංස්කෘතික ආයතනයක් ලෙස පුළුල් ලෙස සැලකේ. එය සාහිත්‍යික චාරිකාකරුවන් සහ සාම්ප්‍රදායික සිංහල භෞතික සංස්කෘතිය කෙරෙහි උනන්දුවක් දක්වන අය යන දෙපාර්ශවයම ආකර්ෂණය කරයි — ප්‍රදර්ශනය කර ඇති මෙවලම් එකතු, ගෘහ භාණ්ඩ, සහ ශිල්පීය උපකරණ, වික්රමසිංහගේ ප්‍රබන්ධයට හැඩ ගැසූ ග්රාමීය ලෝකයේ සැබෑ වාර්තාවක් ලබා දෙයි.
මාර්ටින් වික්රමසිංහගේ කෘති අද ශ්රී ලාංකික සංස්කෘතික අනන්‍යතාවයට සම්බන්ධ වන්නේ කෙසේද?
වික්රමසිංහ ලියූයේ ශ්රී ලංකාව — එකල සිලෝනය — නිදහස දෙසට ගමන් කරමින් නූතන සිංහල අනන්‍යතාවයක් කුමක් විය හැකිද යන ප්‍රශ්න සමඟ පොරබදමින් සිටි කාලයකය. යටත්විජිත අනුකරණය තුළ හෝ විචාරශීලී නොවන සම්ප්‍රදායවාදය තුළ හෝ නොව, ජීවිත අත්දැකීම් මත සාහිත්යය පදනම් කිරීම පිළිබඳ ඔහුගේ අවධාරණය, සිංහල ලේඛනයට එතැන් සිට පුළුල් ලෙස අනුගමනය කර ඇති මාර්ගයක් ලබා දුන්නේය.
බුදුදහම සමඟ ඔහුගේ සම්බන්ධතාවය භක්තිමය නොව දාර්ශනික සහ සංසන්දනාත්මක විය — ඔහු බෞද්ධ චින්තනය බටහිර විද්යාව සහ සමාජ විද්යාව සමඟ සමපාත කළේය, එය ඔහුගේ යුගයට සැබවින්ම අසාමාන්‍ය ප්‍රවේශයක් විය. මෙය ඔහුගේ විචාරාත්මක හා දාර්ශනික රචනා සාහිත්ය සිසුන්ට මෙන්ම ආගම හා සංස්කෘතිය පිළිබඳ විද්වතුන්ටද අදාළ කරයි.
වික්රමසිංහගේ නවකතා අදටත් ශ්රී ලාංකික ද්විතීයික පාසල්වල නියමිත කියවීම් ලෙස පවතින අතර, විශේෂයෙන් ගම්පෙරළිය ත්‍රිකඝටනය දිවයිනේ ග්රාමීය වෙනස්වීම, කුල, සහ ආර්ථික ගමන් ගැනීම පිළිබඳ සාකච්ඡාවල යොමු ලක්ෂ්‍යයක් ලෙස පවතී. ඔහු විස්තර කළ දකුණු ගම්මාන හරහා ගමන් කිරීමට පෙර ඔහුගේ පරිවර්තනය කරන ලද කෘතියක් එකක් හෝ කියවන චාරිකාකරුවන්ට එම භූමි දර්ශනය සැලකිය යුතු ලෙස පොහොසත් වූවක් ලෙස පෙනෙනු ඇත.
මාර්ටින් වික්රමසිංහගේ කෘති ඉංග්රීසි පරිවර්තනයෙන් ලබාගත හැකිද?
ඔහුගේ ප්රධාන නවකතා කිහිපයක් ඉංග්‍රීසියට පරිවර්තනය කර ඇති අතර, එම පිටපත් ශ්රී ලාංකික ප්රකාශකයන් හරහා සහ සමහර ජාත්යන්තර පොත් වෙළෙඳුන් හරහා ලබාගත හැකිය. විරාගය සහ ගම්පෙරළිය යනු පරිවර්තනයේදී වඩාත් ස්ථාවරව ලබාගත හැකි කෘති වේ. මඩොල් දූව ද ඉංග්‍රීසියට පරිවර්තනය කර ඇති අතර තරුණ පාඨකයින් අතර ජනප්‍රියව පවතී. විද්වතුන් සඳහා, සිංහල සාහිත්ය ඉතිහාසය පිළිබඳ ඔහුගේ රචනා ඔහුගේ විචාරාත්මක චින්තනයට ප්‍රවේශ විය හැකි ස්ථානයක් සපයන නමුත්, ශ්රී ලංකාවෙන් පිටත ඒවා සොයා ගැනීම දුෂ්කර ය.
ආශ්‍රිත ලිපි
සමීපව සම්බන්ධ මාතෘකා පිළිබඳ පිටු 1.
