Chai betekent gewoon thee. Het woord kwam via het Chinese cha in het Hindi en veel andere talen terecht, en in heel Zuid-Azië is een kopje chai de thee die mensen elke dag drinken. In Engelstalige landen is chai tea echter één bepaalde drank gaan betekenen: zwarte thee getrokken met melk, suiker en specerijen, die in India masala chai heet. Staat er op een cafékaart chai tea, dan wordt dus gekruide thee bedoeld, ook al staat er letterlijk twee keer thee.
In Sri Lanka is de alledaagse thee helemaal niet gekruid. Mensen drinken sterke zwarte Ceylonthee, ofwel puur, vaak met suiker of een stukje jaggery ernaast, ofwel als kiri tea (kiri thé), zoete melkthee die in het kopje wordt opgeschuimd. Deze pagina legt uit welke theesoorten de naam chai dragen en geeft een recept voor Sri Lankaanse kiri tea. Voor de gekruide versie, zie ons recept voor masala chai met Ceylonthee.
Zo maak je Sri Lankaanse melkthee (kiri tea)
- Voor 2 personen
- Voorbereiding: 2 minuten
- Bereiding: 8 minuten
- Moeilijkheid: makkelijk
Ingrediënten
- 400 ml water
- 4 tl losse zwarte Ceylonthee (een sterke gebroken sortering zoals BOP of BOPF), of 2 theezakjes
- 4 royale el volle melkpoeder (ongeveer 40 g)
- 3 tot 4 tl suiker, naar smaak
Bereidingswijze
- Verwarm de kopjes. Vul twee kopjes met heet water en laat ze warm worden terwijl je de thee zet.
- Zet de thee. Breng het water in een steelpannetje aan de kook, voeg de thee toe, zet het vuur lager en laat 3 tot 4 minuten sudderen, tot het aftreksel diep roodbruin is.
- Meng de melk. Doe het melkpoeder en de suiker in een hittebestendige kan en roer er 2 eetlepels van de hete thee door tot een gladde pasta, zodat het poeder geen klontjes vormt.
- Zeef. Zeef de rest van de thee in de kan en klop tot het melkpoeder helemaal is opgelost.
- Schuim op. Giet de thee 5 of 6 keer van ongeveer 30 cm hoogte heen en weer tussen de kan en een tweede kan of een grote beker, tot er een dikke, luchtige schuimlaag op staat.
- Serveer. Giet het water uit de verwarmde kopjes en schenk de thee erin, met schuim en al. Drink hem heet.
Wat is het verschil tussen kiri tea en masala chai?
- Kiri tea is Sri Lankaanse melkthee: sterke zwarte thee, melk en suiker, zonder specerijen. Hij wordt meestal met melkpoeder gemaakt; eerst wordt de thee gezet en daarna wordt de melk toegevoegd.
- Masala chai is de Indiase gekruide thee: zwarte thee, melk en suiker die samen worden getrokken met kardemom, gember, kaneel, kruidnagel en vaak zwarte peper. Ons recept voor masala chai gebruikt Ceylonthee.
- Chai latte, zoals verkocht in westerse cafés, is meestal een zoete gekruide siroop of poeder gemengd met opgeschuimde warme melk, en bevat vaak weinig gezette thee.
Alle drie hebben sterke zwarte thee en flink wat melk en suiker gemeen, maar ze smaken heel verschillend: bij kiri tea draait alles om de thee zelf, terwijl bij masala chai en chai lattes de specerijen de toon zetten.
Wat is pure thee in Sri Lanka?
Pure thee, in het Singalees soms kahata genoemd, is zwarte thee zonder melk, en het is het meest gedronken kopje op het eiland: 's ochtends als eerste, tijdens de werkdag en 's avonds. Hij wordt meestal met suiker gezoet, of ongezoet gedronken terwijl je op een stukje jaggery knabbelt, de donkere palmsuiker. Melkthee is het vullendere, wat bijzonderdere kopje, vaak bij het ontbijt of 's middags bij een hapje.
Hoe maken Sri Lankaanse theehuisjes het?
Kleine theehuisjes, tea kades genoemd, vind je in steden en dorpen overal in Sri Lanka. Het zijn alledaagse ontmoetingsplekken waar mensen even stoppen voor een kopje thee en een hapje. Pure thee en kiri tea zijn de vaste waarden. De thee wordt sterk gezet en warm gehouden, melkpoeder en suiker worden in het glas gemengd, en daarna wordt de thee op armlengte van het ene naar het andere vat gegoten tot hij schuimt. Door van een hoogte te gieten mengt de melk zich, koelt de thee iets af en krijgt hij de dikke schuimlaag die een goed kopje uit een theehuisje kenmerkt.
Kun je kiri tea met verse melk maken?
Ja, en veel Sri Lankanen in het buitenland doen dat ook. Laat voor 2 kopjes 4 tl thee in 125 ml water sudderen tot het ongeveer tot de helft is ingekookt en donker is geworden, voeg dan 600 ml verse volle melk toe en verwarm op middellaag vuur, af en toe roerend. Haal van het vuur zodra de melk begint op te borrelen, zoet, zeef en schuim op zoals in de receptkaart. Het resultaat is romiger en minder scherp dan de versie met melkpoeder.
Welke thee gebruik je?
Gebruik een sterke zwarte Ceylonthee in een gebroken sortering zoals BOP of BOPF, of een sterk alledaags zwart theezakje. Deze kleinbladige sorteringen trekken snel en geven het donkere, volle aftreksel dat melk nodig heeft; delicate thee van hele bladeren of gearomatiseerde thee gaat verloren onder melk en suiker. Gekruide theemelanges die als chai worden verkocht zijn voor masala chai, niet voor kiri tea.
