විජය කුමරුගේ පැමිණීම පිළිබඳ ජනප්රවාදයේ සිට 1815 දී මහනුවර රාජධානිය බ්රිතාන්යයන්ට යටත් වන තුරු වසර දෙදහසකට වැඩි කාලයක් ශ්රී ලංකාව පාලනය කළේ රජවරුන් සහ රැජිනියන් කිහිප දෙනෙකු විසිනි. අද සංචාරකයන් දැකීමට එන බොහෝ දේ ඔවුන්ගේ නම් සමඟ බැඳී පවතී: අනුරාධපුරයේ මහා ස්තූප, සීගිරි පර්වත බලකොටුව, තවමත් වියළි කලාපයේ කුඹුරු පොහොසත් කරන වැව්, සහ මහනුවර ශ්රී දළදා මාළිගාව. මෙම මඟපෙන්වීම අගනුවරෙන් අගනුවරට රාජාණ්ඩුවේ ගමන අනුගමනය කරමින්, දිවයිනේ ඉරණම වෙනස් කළ පාලකයන් හඳුන්වා දී, අවසානයේ රාජ්ය කාල වගුවක් ඉදිරිපත් කරයි.
රජ පෙළපත අපට දැනගන්නට ලැබෙන්නේ කෙසේද
අප දන්නා බොහෝ දේ ලැබෙන්නේ දිවයිනේ පාලි වංශකතාවලිනි. 5 වන සහ 6 වන සියවස් පමණ කාලයේ මහාවිහාරවාසී භික්ෂූන් විසින් සම්පාදනය කළ මහාවංශය විජයගේ සිට මහසෙන් රජු දක්වා කතාව ගෙන යයි; එහි දිගුව වන චූලවංශය මහනුවර රාජධානිය බිඳ වැටෙන තුරු අදියරෙන් අදියර ලියැවිණි. වංශකතා මඟහරින තොරතුරු දහස් ගණනක් ශිලාලේඛන, කාසි සහ නටබුන් මගින් සම්පූර්ණ වේ. වංශකතා වසර ගණන් කරන්නේ බුද්ධ පරිනිර්වාණයේ සිට බැවින් මුල් කාලයේ දින වකවානු සාම්ප්රදායික ඒවා වේ. මුල් සියවස් සඳහා විද්වතුන් අතර දශක කිහිපයක වෙනසක් ඇති අතර, මෙහි දැක්වෙන්නේ ශ්රී ලංකාවේ පාසල් පෙළපොත් බොහොමයක් භාවිත කරන ගණනය කිරීමයි.
විජය සහ මුල්ම ජනාවාස
වංශකතා ආරම්භ වන්නේ උතුරු ඉන්දියාවෙන් පිටුවහල් කළ විජය කුමරුගෙනි. බුදුරජාණන් වහන්සේ පිරිනිවන් පෑ දිනයේම ඔහු අනුගාමිකයන් හත්සියයක් සමඟ ලක්දිවට ගොඩබට බව කියැවේ. ඔහු වයඹ වෙරළේ තම්බපණ්ණියේ පදිංචි වී, දිවයිනේ යක්ෂ ගෝත්රයට අයත් කුවේණිය සමඟ විවාහ වූ අතර, පසුව දකුණු ඉන්දියාවේ පාණ්ඩ්ය රාජසභාවෙන් මෙහෙසියක ගෙන්වා ගත්තේය. විජයට පුතෙකු නොසිටි නිසා ඔහුගේ බෑණනුවන් වූ පණ්ඩුවාසුදේව ඉන්දියාවේ සිට පැමිණ උපතිස්ස නුවර සිට රජකම් කළේය.

මෙම මුල් යුගයේ තීරණාත්මක චරිතය වන්නේ පණ්ඩුකාභය රජුයි. මාමලාට එරෙහිව සටන් කර රජකම දිනාගත් ඔහු ක්රි.පූ. 5 වන සියවස අගභාගයේදී අනුරාධපුරය අගනුවර කළේය. විවිධ ප්රජාවන්ට වෙන් වූ ප්රදේශ සහිතව නගරය සැලසුම් කළ ඔහු අභය වැව ඉදි කළ අතර, වසර දාහතරසියයකට ආසන්න කාලයක් දිවයිනේ කේන්ද්රය වූ අගනුවර ඇති කළේය.
අනුරාධපුර රාජධානිය
අනුරාධපුර ඉතිහාසය හැරවුම් ලක්ෂ්යයට පැමිණෙන්නේ එක් රාජ්ය කාලයකදීය. ඉන්දීය අධිරාජ අශෝකගේ මිත්රයෙකු සහ සගයෙකු වූ දේවානම්පියතිස්ස රජු දවස මිහිඳු මහරහතන් වහන්සේ මිහින්තලේදී ලක්දිවට බුදුදහම රැගෙන ආහ. සංඝමිත්තා මෙහෙණින් වහන්සේ ශ්රී මහා බෝධි ශාඛාව වැඩම කරවූ අතර, රජු ශ්රී ලංකාවේ පළමු ස්තූපය වූ ථූපාරාමය ඉදි කළේය. එතැන් පටන් බුද්ධ ශාසනය ආරක්ෂා කිරීම සිංහල රජකුගේ ප්රධානතම යුතුකම බවට පත් විය.

ක්රි.පූ. 3 වන සහ 2 වන සියවස්වලදී දෙවරක් රාජ්යය දකුණු ඉන්දියානු පාලකයන් අතට පත් විය. ඔවුන්ගෙන් දෙවැන්නා වූ එළාර අනුරාධපුරය වසර හතළිස් හතරක් පාලනය කළ අතර, සිංහල වංශකතාව පවා ඔහු යුක්තිගරුක රජෙකු ලෙස සිහිපත් කරයි. ඔහු පරාජය කළේ දකුණේ රුහුණු රාජධානියේ කුමරෙකු වූ දුටුගැමුණු විසිනි; ඔහුගේ පියා කාවන්තිස්ස රජු රුහුණේ හමුදාව ශක්තිමත් කර තිබිණි. දිවයින එක්සේසත් කළ දුටුගැමුණු රජු සිය රාජ්ය කාලය ගොඩනැගීම්වලට කැප කළේය: මිරිසවැටිය, මහල් නවයකින් යුත් ලෝවාමහාපාය, සහ ඔහුට නිම වනු දැකීමට නොහැකි වූ දැවැන්ත රුවන්වැලි මහා සෑය.

පසු කාලීන රජවරුද තම සලකුණු තැබූහ. ආක්රමණ සහ කැරලි නිසා රජකම අහිමි වූ වළගම්බා රජු වසර දාහතරක් කඳුකරයේ සැඟවී සිට, නැවත රජ වූ පසු අභයගිරි විහාරය සහ දඹුල්ල ලෙන් විහාරය ඉදි කළේය; ඔහුගේ කාලයේදී අලුවිහාරයේදී ත්රිපිටකය මුල් වරට ග්රන්ථාරූඪ කෙරිණි. ක්රි.පූ. 1 වන සියවසේදී අනුලා රැජින තනිව දිවයින පාලනය කළ පළමු කාන්තාව බවට පත් වූවාය. ලම්බකර්ණ වංශයේ පළමු රජු වූ වසභ මහා වැව් යුගය ඇරඹූ අතර, මහසෙන් රජු මින්නේරිය වැව, එයට ජලය සපයන ඇළ සහ වරෙක ලොව උසම ගොඩනැගිලි අතරට එක් වූ ජේතවනාරාමය මගින් එය උච්චතම අවස්ථාවට ගෙන ගියේය. කිත්සිරිමෙවන් රජු දවස කාලිංග රටෙන් දළදා වහන්සේ ලක්දිවට වැඩම කළ අතර, බුද්ධදාස රජු මිනිසුන්ට මෙන්ම සතුන්ටද ප්රතිකාර කළ වෛද්යවරයෙකු ලෙස සිහිපත් කෙරේ.
5 වන සියවසේදී ධාතුසේන රජු තවත් දකුණු ඉන්දියානු ආධිපත්යයක් පලවා හැර කලා වැව ඉදි කළේය. ඔහුගේ පුත් පළමුවන කාශ්යප පියාගෙන් බලය පැහැර ගෙන රාජසභාව සීගිරි පර්වත මුදුනට ගෙන ගොස් එහි මාළිගාවක්, ජල උද්යාන සහ කැටපත් පවුර ඉදි කළේය. වසර දහඅටකට පසු ඔහුගේ සොහොයුරු මුගලන් ඉන්දියාවේ සිට හමුදාවක් සමඟ පැමිණි අතර, කාශ්යප සටනේදී මිය ගිය පසු රාජසභාව නැවත අනුරාධපුරයට ගෙන යන ලදී.

රාජ්ය උරුමය පිළිබඳ ආරවුල් සහ දකුණු ඉන්දියාවේ පාණ්ඩ්ය හා චෝළ රාජ්යයන් සමඟ යුද්ධ නිසා දුර්වල වෙමින් රාජධානිය තවත් සියවස් පහක් පැවතිණි. 1017 දී චෝළ හමුදාවක් පස්වන මිහිඳු රජු අල්ලා ඉන්දියාවට රැගෙන ගිය අතර, අනුරාධපුරය අගනුවරක් ලෙස අතහැර දමන ලදී.
රුහුණ සහ අනෙකුත් රාජධානි
අනුරාධපුරයට කිසි දිනෙක මුළු දිවයිනම තනිව අල්ලා ගැනීමට නොහැකි විය. අද තිස්සමහාරාමය අසල මාගම කේන්ද්ර කරගත් දකුණේ රුහුණු රාජධානිය, සම්ප්රදායට අනුව දේවානම්පියතිස්ස රජුගේ සොහොයුරු මහානාග විසින් පිහිටුවන ලද අතර, පසුව උතුර යළි දිනාගත් කුමරුවන්ට එය නැවත නැවතත් සෙවණ විය. පසු සියවස්වල ආර්යචක්රවර්තී වංශයේ යාපනය රාජධානිය 1619 දී පෘතුගීසීන් අල්ලා ගන්නා තුරු ඈත උතුර පාලනය කළ අතර, ඒ අතර වූ වනාන්තර වන්නි ප්රධානීන් යටතේ විය.
පොළොන්නරු රාජධානිය
අඩ සියවසක් පමණ චෝළයන් පොළොන්නරුවේ සිට දිවයින පාලනය කළහ. පළමුවන විජයබාහු රජු රුහුණේ සිට දිගු සටනක් මෙහෙයවා 1070 දී ඔවුන් පලවා හැර පොළොන්නරුව අගනුවර ලෙස තබා ගත්තේය. ඔහුගෙන් පසු පැමිණි මහා පාලකයා වූ පළමුවන පරාක්රමබාහු රජු එකිනෙකට විරුද්ධ රාජධානි තුනක් එක්සේසත් කළේය; බුරුමයට සහ දකුණු ඉන්දියාවට හමුදා යැවූ ඔහු, වංශකතාවට අනුව, අහසින් වැටෙන එක් වැහි බිඳුවක්වත් ජනතාවට ප්රයෝජනයක් නොවී මුහුදට ගලා නොයා යුතු බව අවධාරණය කළේය. ඔහුගේ නමින් හැඳින්වෙන පරාක්රම සමුද්රය පැරණි වැව් කිහිපයක් එක් වේල්ලක් පිටුපසින් ඒකාබද්ධ කර නිර්මාණය කළ දැවැන්ත ජලාශයකි.


නැගෙනහිර ඉන්දියාවේ කාලිංග වංශයේ කුමරෙකු වූ නිශ්ශංකමල්ල රජු හැටදාගේ සහ රන්කොත් වෙහෙර ඉදි කළ අතර, තල්පත් පොතක ආකාරයට කැටයම් කළ ගල්පොත නම් ශිලාලේඛනයේ තම ගුණ සටහන් කළේය. ඔහුගෙන් පසු රාජ්යය ඉක්මනින් අත් මාරු විය; ලීලාවතී රැජිනට පමණක් තුන් වරක් රජකම ලැබිණි. 1215 දී ආක්රමණිකයෙකු වූ කාලිංග මාඝ පොළොන්නරුව අල්ලා ගත් අතර, ඔහුගේ දරුණු පාලනය නිසා ජනතාව උතුරු මැද තැනිතලාවේ පැරණි හදවතින් ඉවත් විය.

දඹදෙණිය, යාපහුව සහ කුරුණෑගල
මින් පසු රජවරු නිරිතදිග කඳු බලකොටු සහ නගරවල සිට පාලනය කළහ. තුන්වන විජයබාහු රජු දඹදෙණියේ රාජසභාවක් පිහිටුවා බෙලිගලදී දළදා වහන්සේ ආරක්ෂා කළේය. ඔහුගේ පුත් දෙවන පරාක්රමබාහු රජු මාඝගේ පාලනය අවසන් කළ අතර, ලේඛකයෙකු හා විද්වතෙකු ලෙස කෙතරම් ප්රසිද්ධ වීද යත් ඔහු "කලිකාල සාහිත්ය සර්වඥ පණ්ඩිත" ලෙස හැඳින්විණි. පළමුවන භුවනෙකබාහු රජු යාපහුව පර්වතය බලකොටුවක් කළ අතර, එහි කැටයම් කළ පඩිපෙළ එම යුගයේ විශිෂ්ටතම ගල් කැටයම් අතර වේ; ඔහු ඊජිප්තුවේ මම්ලුක් සුල්තාන් වෙත තානාපති පිරිසක් යැවූ බවද වාර්තා වේ. ඉන්පසු රාජසභාව නැවතත් කුරුණෑගලට ගෙන යන ලදී.

ගම්පොළ සහ කෝට්ටේ
14 වන සියවසේදී අගනුවර කඳුකරයේ ගම්පොළට ගෙන ගිය අතර, එහිදී හතරවන භුවනෙකබාහු රජු ගඩලාදෙණිය සහ ලංකාතිලක විහාර ඉදි කළේය. සැබෑ බලය ක්රමයෙන් අලගක්කෝනාර ඇමති පවුල අතට පත් වූ අතර, ඔවුන් යාපනය රාජධානියට එරෙහිව අද කොළඹ අසල කෝට්ටේ බලකොටුවක් කළහ. 1412 දී ඔටුනු පැළඳි හයවන පරාක්රමබාහු රජු කෝට්ටේ අගනුවර කර, යාපනයද ඇතුළුව මුළු දිවයිනම එක් පාලනයක් යටතට ගෙන ආ අවසන් රජු බවට පත් විය. ඔහුගේ රාජ්ය කාලය සිංහල කාව්යයේ ස්වර්ණමය යුගය ලෙස සිහිපත් කෙරේ.
1505 දී පෘතුගීසීහු කොළඹට පැමිණියහ. 1521 දී සොහොයුරන් තිදෙනෙකු "විජයබා කොල්ලය" ලෙස හැඳින්වෙන සිදුවීමෙන් කෝට්ටේ රාජ්යය තමන් අතර බෙදා ගත්හ. මායාදුන්නේ රජු සීතාවක ප්රතිරෝධයේ කේන්ද්රය කළ අතර, ඔහුගේ පුත් පළමුවන රාජසිංහ මුල්ලේරියාවේදී පෘතුගීසි හමුදාවක් පරාජය කර කොළඹ නගරයම වටලා ගත්තේය. කෝට්ටේ අවසන් රජු වූ ධර්මපාල බව්තීස්ම වූ අතර, 1597 දී ඔහු මිය යන විට සිය රාජ්යය පෘතුගාල රජුට පවරා දුන්නේය.
මහනුවර රාජධානිය
ස්වාධීනව රැඳී සිටියේ කඳුකර මහනුවර රාජධානිය පමණි. පළමුවන විමලධර්මසූරිය රජු 1594 දී දන්තුරේදී පෘතුගීසි හමුදාවක් විනාශ කර දළදා වහන්සේ මහනුවරට වැඩම කළ අතර, එතැන් පටන් දළදාව එහි වැඩ වසයි. දෙවන රාජසිංහ රජු 1638 දී ගන්නෝරුවේදී ජය ලබා ලන්දේසීන් සමඟ සන්ධාන ගත විය; ඔවුන් පෘතුගීසීන් පලවා හැරියද වෙරළබඩ ප්රදේශ තමන් සතු කර ගත්හ. කීර්ති ශ්රී රාජසිංහ රජු 1753 දී උපසම්පදාව යළි පිහිටුවීමට සියම් රටින් භික්ෂූන් වහන්සේලා වැඩම කරවූ අතර, ඇසළ පෙරහැරට අද පවතින ස්වරූපයෙන් වැඩි කොටසක් ලබා දුන්නේය.

1739 සිට රාජ්යය උරුම වූයේ අවසන් සිංහල රජු වූ ශ්රී වීර නරේන්ද්රසිංහ සමඟ විවාහයෙන් ඥාතිත්වයක් ඇති නායක්කර් රජවරුන්ටය. ඔවුන්ගෙන් අවසන් රජු වූ ශ්රී වික්රම රාජසිංහ මහනුවර වැව (කිරි මුහුද) ඉදි කළද, සිය ප්රධානීන් සමඟ ගැටුම් ඇති කර ගත්තේය. 1815 දී ප්රධානීන් බ්රිතාන්යයන් සමඟ උඩරට ගිවිසුමට අත්සන් තැබූ අතර, එමගින් වසර දෙදහසකට වැඩි රාජාණ්ඩු පාලනය අවසන් විය. රජු අල්ලා ගෙන, අද අවසන් රජුගේ සිරගෙය ලෙස හැඳින්වෙන ස්ථානයේ රඳවා, දකුණු ඉන්දියාවේ වෙල්ලෝරයට පිටුවහල් කරන ලද අතර, ඔහු 1832 දී එහිදී මිය ගියේය. මෙම අවසන් පරිච්ඡේදය ගැන වැඩිදුර මහනුවර, අවසන් රාජධානිය පිටුවෙන් කියවන්න.

රජවරුන්ගේ උරුමය දැකිය හැකි ස්ථාන
- අනුරාධපුරය: රුවන්වැලි සෑය, ථූපාරාමය, ජේතවනාරාමය, අභයගිරිය සහ ශ්රී මහා බෝධිය.
- සීගිරිය: පර්වතය මත කාශ්යපගේ මාළිගාව, සීගිරි චිත්ර සහ ජල උද්යාන.
- පොළොන්නරුව: රජ මාළිගාව, හැටදාගේ සහ ගල්පොත සහිත දළදා මළුව, ගල් විහාරය සහ පරාක්රමබාහු පිළිරුව.
- මින්නේරිය: මහසෙන් රජුගේ වැව; අද නියං සමයේ අලි රැස්වීම නිසා ප්රසිද්ධය.
- මහනුවර: ශ්රී දළදා මාළිගාව, රජ මාළිගා සංකීර්ණය සහ අවසන් රජු ඉදි කළ වැව.
රාජ පෙළපත
මෙම වංශවෘක්ෂ වංශකතාවල සඳහන් පරිදි ප්රධාන රාජ වංශ අනුගමනය කරයි. රතු රේඛාවක් දෙමාපියාගේ සිට දරුවා දක්වා දිවෙයි; කඩ ඉරි රේඛාවකින් බෑණනුවෙකු, විවාහයෙන් ඥාතියෙකු හෝ වෙනත් ආකාරයක අනුප්රාප්තියක් දැක්වේ; ද්විත්ව රේඛාවකින් විවාහයක් දැක්වේ. රජකම් නොකළ නමුත් ඔවුන් හරහා ඔටුන්න උරුම වූ කුමරියන් සහ කුමරුවන් අළු පැහැයෙන් දැක්වේ. වංශ දෙකක් අතර ඥාතිත්වය වංශකතා නොකියන තැන අලුත් වෘක්ෂයක් ආරම්භ වේ. සම්පූර්ණ ප්රමාණයෙන් බැලීමට සටහනක් මත තට්ටු කරන්න.
ශ්රී ලංකාවේ රජවරු සහ රැජිනියන් එක බැල්මකින්
පහත වගුවේ වංශකතාවල නම් සඳහන් ප්රධාන පාලකයන් අගනුවර අනුව කාණ්ඩ කර ඇත. මෙය සම්පූර්ණ ලැයිස්තුවක් නොවේ: අනුරාධපුර යුගයේ පමණක් රාජ්ය කාල සියයකට වඩා තිබූ අතර, සමහරක් මාස කිහිපයක් පමණක් පැවතිණි. නමක් සබැඳියක් නම්, එම පාලකයා ගැන අපගේ වෙනම පිටුවක් ඇත.
| රාජ්ය කාලය | පාලකයා | අගනුවර | සිහිපත් වන්නේ |
|---|---|---|---|
| අනුරාධපුරයට පෙර | |||
| ක්රි.පූ. 543–505 | විජය | තම්බපණ්ණි | වංශකතාවල සඳහන් ආරම්භක කුමරා |
| ක්රි.පූ. 505–504 | උපතිස්ස (රාජ්ය භාරකරු) | උපතිස්ස නුවර | උරුමක්කාරයා පැමිණෙන තුරු රට පාලනය කළේය |
| ක්රි.පූ. 504–474 | පණ්ඩුවාසුදේව | උපතිස්ස නුවර | විජයගේ බෑණනුවන් සහ අනුප්රාප්තිකයා |
| ක්රි.පූ. 474–454 | අභය | උපතිස්ස නුවර | සොහොයුරන් විසින් බලයෙන් පහ කරන ලදී |
| ක්රි.පූ. 437–367 | පණ්ඩුකාභය | අනුරාධපුරය | අනුරාධපුරය අගනුවර කළේය |
| අනුරාධපුර යුගය (ක්රි.පූ. 437 – ක්රි.ව. 1017) | |||
| ක්රි.පූ. 367–307 | මුටසිව | අනුරාධපුරය | මහාමේඝ උයන ඇති කළේය |
| ක්රි.පූ. 307–267 | දේවානම්පියතිස්ස | අනුරාධපුරය | මිහිඳු මහරහතන් වහන්සේ සමඟ බුදුදහම පැමිණීම |
| ක්රි.පූ. 267–257 | උත්තිය | අනුරාධපුරය | මිහිඳු හිමියන් පිරිනිවන් පෑ කාලය |
| ක්රි.පූ. 257–247 | මහාසිව | අනුරාධපුරය | දේවානම්පියතිස්සගේ සොහොයුරා |
| ක්රි.පූ. 247–237 | සූරතිස්ස | අනුරාධපුරය | සේන හා ගුත්තික විසින් බලය පැහැර ගන්නා ලදී |
| ක්රි.පූ. 237–215 | සේන සහ ගුත්තික | අනුරාධපුරය | වංශකතාවල සඳහන් පළමු විදේශීය පාලකයෝ |
| ක්රි.පූ. 215–205 | අසේල | අනුරාධපුරය | දේශීය රාජවංශය යළි පිහිටුවීය |
| ක්රි.පූ. 205–161 | එළාර | අනුරාධපුරය | යුක්තිගරුක පාලනයට ප්රසිද්ධ චෝළ පාලකයා |
| ක්රි.පූ. 161–137 | දුටුගැමුණු | අනුරාධපුරය | දිවයින එක්සේසත් කිරීම; රුවන්වැලි සෑය |
| ක්රි.පූ. 137–119 | සද්ධාතිස්ස | අනුරාධපුරය | සොහොයුරාගේ මහා සෑය නිම කළේය |
| ක්රි.පූ. 103, 89–77 | වළගම්බා | අනුරාධපුරය | අභයගිරිය; ත්රිපිටකය ග්රන්ථාරූඪ කිරීම |
| ක්රි.පූ. 47–42 | අනුලා | අනුරාධපුරය | තනිව රජකම් කළ පළමු රැජින |
| ක්රි.පූ. 22 – ක්රි.ව. 7 | භාතිකාභය | අනුරාධපුරය | රුවන්වැලි සෑයට කළ අසිරිමත් පූජා |
| ක්රි.ව. 67–111 | වසභ | අනුරාධපුරය | පළමු ලම්බකර්ණ රජු; වැව් ඉදි කිරීම |
| දළ වශයෙන් ක්රි.ව. 114–136 | පළමුවන ගජබාහු | අනුරාධපුරය | සොළී රටට කළ ගමන |
| දළ වශයෙන් ක්රි.ව. 247–249 | සිරිසඟබෝ | අනුරාධපුරය | ආත්ම පරිත්යාගයෙන් සිහි කෙරේ |
| දළ වශයෙන් ක්රි.ව. 274–301 | මහසෙන් | අනුරාධපුරය | මින්නේරිය වැව සහ ජේතවනාරාමය |
| දළ වශයෙන් ක්රි.ව. 301–328 | කිත්සිරිමෙවන් | අනුරාධපුරය | දළදා වහන්සේ ලක්දිවට වැඩම කිරීම |
| දළ වශයෙන් ක්රි.ව. 337–365 | බුද්ධදාස | අනුරාධපුරය | වෛද්ය රජු |
| දළ වශයෙන් ක්රි.ව. 455–473 | ධාතුසේන | අනුරාධපුරය | කලා වැව |
| දළ වශයෙන් ක්රි.ව. 477–495 | පළමුවන කාශ්යප | සීගිරිය | සීගිරි බලකොටුව ඉදි කළේය |
| දළ වශයෙන් ක්රි.ව. 495–512 | පළමුවන මුගලන් | අනුරාධපුරය | රාජසභාව යළි අනුරාධපුරයට ගෙන ගියේය |
| දළ වශයෙන් ක්රි.ව. 684–718 | මානවම්ම | අනුරාධපුරය | පල්ලව සහාය ඇතිව රජකම ලබා ගත්තේය |
| දළ වශයෙන් ක්රි.ව. 833–853 | පළමුවන සේන | අනුරාධපුරය | පාණ්ඩ්ය ආක්රමණයෙන් නගරය කොල්ල කෑම |
| දළ වශයෙන් ක්රි.ව. 853–887 | දෙවන සේන | අනුරාධපුරය | පියාගේ පරාජයට මධුරා නුවරදී පළිගත්තේය |
| ක්රි.ව. 982–1017 | පස්වන මිහිඳු | අනුරාධපුරය | චෝළයන් විසින් සිරකර ගෙන යාම; යුගයේ අවසානය |
| පොළොන්නරු යුගය (1055 – 1232) | |||
| 1055–1110 | පළමුවන විජයබාහු | පොළොන්නරුව | 1070 දී චෝළයන් පලවා හැරියේය |
| 1153–1186 | පළමුවන පරාක්රමබාහු | පොළොන්නරුව | පරාක්රම සමුද්රය; දිවයින යළි එක්සේසත් කිරීම |
| 1186–1187 | දෙවන විජයබාහු | පොළොන්නරුව | කවියෙකු හා විද්වතෙකු; බුරුමයට ලිපි |
| 1187–1196 | නිශ්ශංකමල්ල | පොළොන්නරුව | හැටදාගේ සහ ගල්පොත |
| 1197–1212 (තුන් වරක්) | ලීලාවතී | පොළොන්නරුව | පළමුවන පරාක්රමබාහුගේ අගමෙහෙසිය |
| 1200–1202 | සාහසමල්ල | පොළොන්නරුව | නිශ්චිත දිනයක් සහිත පළමු අභිෂේකය |
| 1202–1208 | කල්යාණවතී | පොළොන්නරුව | කාලිංග වංශයේ රැජින |
| දළ වශයෙන් 1215–1236 | කාලිංග මාඝ | පොළොන්නරුව | රජරට හිස් කළ දරුණු පාලනය |
| දඹදෙණිය, යාපහුව සහ කුරුණෑගල (1232 – 1341) | |||
| 1232–1236 | තුන්වන විජයබාහු | දඹදෙණිය | දඹදෙණි රාජධානිය පිහිටුවීය |
| 1236–1270 | දෙවන පරාක්රමබාහු | දඹදෙණිය | පඬි රජු; මාඝ පාලනය අවසන් කළේය |
| 1270–1272 | හතරවන විජයබාහු | දඹදෙණිය | බෝසත් විජයබාහු ලෙස හැඳින්විණ |
| 1272–1284 | පළමුවන භුවනෙකබාහු | යාපහුව | යාපහුව බලකොටුව කළේය; ඊජිප්තුවට තානාපතියෙක් |
| 1287–1293 | තුන්වන පරාක්රමබාහු | පොළොන්නරුව | පාණ්ඩ්යයන්ගෙන් දළදාව යළි ලබා ගත්තේය |
| 1293–1302 | දෙවන භුවනෙකබාහු | කුරුණෑගල | අගනුවර කුරුණෑගලට ගෙන ගියේය |
| 1302–1326 | හතරවන පරාක්රමබාහු | කුරුණෑගල | අධ්යාපනයේ සහ සාහිත්යයේ අනුග්රාහකයා |
| ගම්පොළ යුගය (1341 – 1412) | |||
| 1341–1351 | හතරවන භුවනෙකබාහු | ගම්පොළ | ගඩලාදෙණිය සහ ලංකාතිලක විහාර |
| 1344–1359 | පස්වන පරාක්රමබාහු | ගම්පොළ | බලවත් ඇමතිවරුන්ගේ සෙවණේ රජ කළේය |
| 1357–1374 | තුන්වන වික්රමබාහු | ගම්පොළ | අලගක්කෝනාර පවුලේ නැගීම |
| 1372–1408 | පස්වන භුවනෙකබාහු | ගම්පොළ / කෝට්ටේ | යාපනයට එරෙහිව කෝට්ටේ බලකොටුව |
| කෝට්ටේ සහ සීතාවක (1412 – 1597) | |||
| 1412–1467 | හයවන පරාක්රමබාහු | කෝට්ටේ | මුළු දිවයිනම එක්සේසත් කළ අවසන් රජු |
| 1469–1477 | හයවන භුවනෙකබාහු | කෝට්ටේ | යාපනය පාලනය කළ සපුමල් කුමරා |
| 1489–1513 | නවවන ධර්ම පරාක්රමබාහු | කෝට්ටේ | පෘතුගීසීන්ගේ පැමිණීම (1505) |
| 1513–1521 | හත්වන විජයබාහු | කෝට්ටේ | විජයබා කොල්ලයේදී ඝාතනය විය |
| 1521–1551 | හත්වන භුවනෙකබාහු | කෝට්ටේ | පෘතුගීසීන් සමඟ සන්ධානගත විය |
| 1521–1581 | මායාදුන්නේ | සීතාවක | සීතාවක රාජධානිය පිහිටුවීය |
| 1551–1597 | ධර්මපාල | කෝට්ටේ | බව්තීස්ම විය; කෝට්ටේ පෘතුගාලයට පවරා දුන්නේය |
| 1581–1593 | පළමුවන රාජසිංහ | සීතාවක | මුල්ලේරියාවේ වීරයා |
| මහනුවර යුගය (1590 – 1815) | |||
| 1591–1604 | පළමුවන විමලධර්මසූරිය | මහනුවර | දළදාව මහනුවරට වැඩම කළේය |
| 1604–1635 | සෙනරත් | මහනුවර | පෘතුගීසීන්ට එරෙහිව රට රැක්කේය |
| 1635–1687 | දෙවන රාජසිංහ | මහනුවර | ගන්නෝරුව සටන; ලන්දේසීන් සමඟ ගිවිසුම |
| 1687–1707 | දෙවන විමලධර්මසූරිය | මහනුවර | දළදා මාළිගාව යළි ඉදි කළේය |
| 1707–1739 | ශ්රී වීර නරේන්ද්රසිංහ | මහනුවර | සිංහල වංශයේ අවසන් රජු |
| 1739–1747 | ශ්රී විජය රාජසිංහ | මහනුවර | පළමු නායක්කර් රජු |
| 1747–1782 | කීර්ති ශ්රී රාජසිංහ | මහනුවර | උපසම්පදාව යළි පිහිටුවීම (1753) |
| 1782–1798 | ශ්රී රාජාධි රාජසිංහ | මහනුවර | කවියෙකු සහ කලා අනුග්රාහකයෙක් |
| 1798–1815 | ශ්රී වික්රම රාජසිංහ | මහනුවර | අවසන් රජු; උඩරට ගිවිසුම |
මූලාශ්ර සහ වැඩිදුර කියවීම
මෙම පිටුව මහාවංශය, චූලවංශය සහ ශ්රී ලංකා ඉතිහාසය පිළිබඳ සම්මත ග්රන්ථ ඇසුරෙන් සකස් කර ඇත. සෑම රජකු හා රැජිනක් ගැනම කෙටි විස්තරයක් සහිත පාලකයන්ගේ ලැයිස්තුවක් සඳහා, මෙම පිටුව සංශෝධනය කිරීමේදී අප පරිශීලනය කළ, සුහස් දිසානායක මහතාගේ ස්වාධීන ඉතිහාස ව්යාපෘතියක් වන ceylonhistory.com හි ශ්රී ලංකාවේ රජවරු පිටුව නිර්දේශ කරමු. ඡායාරූප Wikimedia Commons වෙතින් ලබාගත් අතර, එක් එක් රූපය යටතේ හිමිකරුවන් සඳහන් කර ඇත.
ශ්රී ලංකාවේ රජවරු
අනුරාධපුරයේ සිට මහනුවර බිඳවැටීම දක්වා, අප ලියා ඇති රාජ්ය කාල.
K 26
- King Bhuvanaikabahu IV
- King Buddhadasa
- King Coconut Oil
- King Coconuts
- King Devanampiya Tissa
- King Dhatusena
- King Dutugamunu
- King Kashyapa I of Anuradhapura
- King Kasyapa
- King Mahanaga
- King Mahasen
- King Mayadunne
- King Pandukabhaya
- King Parakramabahu
- King Parakramabahu II
- King Parakramabahu V
- King Raja Singha
- King Rajasinghe I
- King Rajasinghe II
- King Sri Vickrama Rajasinghe
- King Valagamba
- King Vijayabahu I
- King Vijayabahu II
- King Vijayabahu III
- King Vikramabahu III
- King Vimaladharmasuriya I
ආශ්රිත ලිපි
සමීපව සම්බන්ධ මාතෘකා පිළිබඳ පිටු 4.


