Cucurbita maxima, පොදුවේ වට්ටක්කා ලෙස හඳුන්වනු ලබන අතර, Sri Lanka හි ආහාර බෝගයක් ලෙස වගා කරනු ලබන Cucurbitaceae කුලයේ සාමාජිකයෙකි. එය දේශීයව Wattakka (වට්ටක්කා) ලෙස සටහන් වී ඇති අතර ඓතිහාසික සංස්කෘත නම් කිහිපයක් ද දරයි. ඵලය සහ තරුණ පත්ර යන දෙකම ආහාර ලෙස භාවිතා කරයි.
Cucurbita maxima හි පෙනුම කෙබඳුද?
Cucurbita maxima යනු විශාල, නැගී වැඩෙන හෝ බිම දිගේ පැතිරෙන වාර්ෂික ඔසුවක් වන අතර, රෝම සහිත කඳක් සහ අසල ඇති ආධාරකවල එල්ලී සිටීමට ඉඩ සලසන සිවු-ශාඛාකාර පැටලි වැල් වලින් යුක්ත වේ. එහි පත්ර සරල වන අතර, දළ වශයෙන් සෙන්ටිමීටර 16 සිට 30 දක්වා දිග සහ තරමක් පළල් වන අතර, ඉතා ගැඹුරු කට්ටක් සහිත හෘදාකාර (cordate) පාදමක් ඇත. පත්ර දාර සියුම් ලෙස පස්-පෙති සහිත සහ නොගැඹුරු ලෙස දත් සහිත වන අතර, රෝම සහිත වයනයක් ඇති අතර, එක් එක් පත්රය සෙන්ටිමීටර 20ක් පමණ දිග රෝම සහිත පත්ර වෘන්තයක් මත පිහිටා ඇත.
මල් කහ පැහැති වන අතර, දිග සෙන්ටිමීටර 12ක් පමණ වන අතර, ශාකය ඒකලිංගී (monoecious) වේ, එනම් එකම ශාකයක වෙන වෙනම පිරිමි සහ ගැහැණු මල් හට ගනී. ඵලය විශාල, මාංසල සහ අවිදාරණ (indehiscent) වේ, එනම් බීජ නිදහස් කිරීමට එය තනිවම පැලෙන්නේ නැත. බීජ අණ්ඩාකාර, සම්පීඩිත සහ දාර සහිත වේ.
Cucurbita maxima Sri Lanka හි වැවෙන්නේ කොහේද?
Sri Lanka හි, Cucurbita maxima වගාව යටතේ පමණක් දක්නට ලැබේ. එය දිවයිනේ වල් ලෙස හෝ ස්වාභාවිකකරණය වී වැවෙන බවට සටහන් වී නොමැති අතර, ලබු කුලයේ සාමාජිකයෙකු ලෙස එය ලොව බොහෝ ප්රදේශවල ආහාර බෝගයක් ලෙස වගා කරනු ලැබේ.
එය සිංහලෙන් සහ සංස්කෘතයෙන් හඳුන්වන්නේ කුමක් ලෙසද?
මෙම විශේෂය සඳහා සටහන් වී ඇති සිංහල නම Wattakka (වට්ටක්කා) වේ. සංස්කෘතයෙන් එය Peeta Kushmanda, Kushmandaka, Kushmandi, Karkaruka සහ Seetaphala ඇතුළු නම් කිහිපයකින් හැඳින්වේ.
ශාකයේ කුමන කොටස් ආහාරයට ගනු ලබන්නේද?
Cucurbita maxima හි ඵලය සහ තරුණ පත්ර මෙම විශේෂය සඳහා සටහන් වී ඇති ආහාරයට ගත හැකි කොටස් වන අතර, එය වගාවේ සහ ගෙවතු වල සුලභ වට්ටක්කා ලෙස භාවිතා වීමට අනුකූල වේ.
| ගුණාංගය | සටහන් විස්තරය |
|---|---|
| විද්යාත්මක නාමය | Cucurbita maxima |
| කුලය | Cucurbitaceae |
| ඉංග්රීසි නාමය | Pumpkin |
| සිංහල නාමය | Wattakka (වට්ටක්කා) |
| සංස්කෘත නාම | Peeta Kushmanda, Kushmandaka, Kushmandi, Karkaruka, Seetaphala |
| Sri Lanka හි තත්ත්වය | වගාව යටතේ පමණි |
| ආහාරයට ගත හැකි කොටස් | ඵලය සහ තරුණ පත්ර |
| ජීව ස්වරූපය | විශාල, නැගී වැඩෙන හෝ බිම දිගේ පැතිරෙන, වාර්ෂික, රෝම සහිත ඔසුව |
| පැටලි වැල් | සිවු-ශාඛාකාර |
| පත්ර | සරල, සෙ.මී. 16-30 දිග, ගැඹුරු කට්ටක් සහිත හෘදාකාර, සියුම් ලෙස 5-පෙති සහිත, රෝම සහිත, නොගැඹුරු ලෙස දත් සහිත; පත්ර වෘන්ත සෙ.මී. 20ක් පමණ, රෝම සහිත |
| මල් | කහ, සෙ.මී. 12ක් පමණ දිග, ඒකලිංගී |
| ඵලය | විශාල, මාංසල, අවිදාරණ |
| බීජ | අණ්ඩාකාර, සම්පීඩිත, දාර සහිත |
මෙම ගණයේ වෙනත් විශේෂ
එම ගණයෙන්ම තවත් 1.